بحران مشارکت کارکنان در تیم‌های کاری؛ چالشی برای مدیریت منابع انسانی در نظام سلامت

به گزارش نبض سلامت، کاهش مشارکت کارکنان در فعالیت‌های گروهی، یکی از چالش‌های مدیریت منابع انسانی است که حتی در تیم‌های موفق و برخوردار از عملکرد مطلوب نیز ممکن است مشاهده شود.

بر اساس گزارشی منتشرشده در روزنامه دنیای اقتصاد، دستیابی به اهداف سازمانی و تقسیم مناسب وظایف، لزوماً به معنای مشارکت مؤثر و رضایت تمامی اعضای یک تیم نیست.

داده‌های مؤسسه گالوپ در سال ۲۰۲۴ نشان می‌دهد که میزان مشارکت کارکنان آمریکایی به پایین‌ترین سطح خود در یک دهه گذشته رسیده است؛ به‌طوری‌که تنها ۳۱ درصد آنان تمایل به مشارکت در فعالیت‌های تیمی داشته‌اند و ۱۷ درصد نیز هیچ تمایلی به حضور در این فعالیت‌ها نشان نداده‌اند.

همچنین ۳۵ درصد از کارکنان عضو تیم‌های کاری، سطح پایینی از مشارکت و تمایل به ایفای نقش گروهی را گزارش کرده‌اند.

چهار عامل مؤثر بر کاهش مشارکت کارکنان

در این گزارش، چهار عامل اصلی در کاهش انگیزه مشارکت کارکنان مورد توجه قرار گرفته است.

نخستین عامل، تمرکز بیش از اندازه مدیران بر نتایج نهایی تیم و کم‌توجهی به عملکرد فردی اعضاست. در چنین شرایطی، تلاش برخی کارکنان کمتر دیده می‌شود و ممکن است انگیزه آنان برای مشارکت فعال کاهش یابد.

دومین عامل، ضعف ارتباطات میان اعضای تیم است. نبود تعامل مؤثر می‌تواند احساس انزوا و نگرانی را افزایش دهد و کارکنان را از مشارکت در فعالیت‌های جدید و ارائه پیشنهادهای نوآورانه بازدارد.

فقدان امنیت روانی، سومین عامل مطرح‌شده است. کارکنانی که نگران پیامدهای اظهار نظر یا بیان دیدگاه‌های متفاوت هستند، معمولاً تمایل کمتری به مشارکت در تصمیم‌گیری‌های گروهی نشان می‌دهند.

چهارمین عامل نیز بی‌توجهی مدیران به تغییرات تدریجی رفتار کارکنان است؛ تغییراتی که می‌تواند نشانه کاهش انگیزه، نارضایتی شغلی و افزایش خطر فرسودگی باشد.

اهمیت امنیت روانی در تیم‌های درمانی

یافته‌های این گزارش از منظر مدیریت منابع انسانی در نظام سلامت نیز قابل توجه است.

در بیمارستان‌ها، مراکز درمانی و داروخانه‌ها، همکاری میان پزشکان، پرستاران، داروسازان و سایر کارکنان برای ارائه خدمات هماهنگ و باکیفیت ضروری است.

ایجاد محیطی که کارکنان بتوانند بدون نگرانی نامتناسب، مشکلات اجرایی، خطاهای احتمالی و پیشنهادهای اصلاحی را مطرح کنند، می‌تواند به بهبود ارتباطات حرفه‌ای و تقویت همکاری بین‌رشته‌ای کمک کند.

بااین‌حال، داده‌های مورد اشاره در گزارش مربوط به کارکنان مشاغل مختلف است و به‌طور اختصاصی وضعیت مشارکت کارکنان نظام سلامت ایران را نشان نمی‌دهد.

چهار راهکار برای افزایش مشارکت کارکنان

بر اساس این گزارش، شفاف‌سازی ارتباط میان عملکرد فردی و نتایج گروهی، یکی از راهکارهای افزایش مشارکت کارکنان است.

همچنین تقویت گفت‌وگوهای درون‌سازمانی، ارائه بازخورد مستمر و فراهم‌کردن فرصت برای تبادل نظر میان مدیران و کارکنان می‌تواند به افزایش انگیزه فعالیت‌های تیمی کمک کند.

بازسازی امنیت روانی و ایجاد فضای مبتنی بر اعتماد، از دیگر اقدامات پیشنهادی است.

سرمایه‌گذاری در آموزش، توسعه مهارت‌ها و فراهم‌کردن فرصت‌های رشد حرفه‌ای نیز می‌تواند مشارکت کارکنان را تقویت کند؛ زیرا مشوق‌های مالی به‌تنهایی پاسخ‌گوی تمامی نیازهای انگیزشی نیروی انسانی نیستند.

ضرورت بازنگری در مدیریت تیم‌های سلامت

در مراکز ارائه‌دهنده خدمات سلامت، توجه به مشارکت کارکنان می‌تواند بخشی از برنامه‌های ارتقای کیفیت مدیریت منابع انسانی باشد.

شفاف‌سازی مسئولیت‌ها، تقویت ارتباطات میان گروه‌های حرفه‌ای، توجه به دیدگاه کارکنان و شناسایی زودهنگام نشانه‌های کاهش انگیزه، از جمله اقداماتی است که مدیران مراکز درمانی می‌توانند مورد توجه قرار دهند.

در مجموع، موفقیت یک تیم تنها با تحقق اهداف سازمانی سنجیده نمی‌شود، بلکه میزان مشارکت اعضا، کیفیت تعاملات و فرصت نقش‌آفرینی کارکنان نیز از مؤلفه‌های مهم پایداری عملکرد گروهی به شمار می‌روند.