تمرکز بیش از حد تصمیم‌گیری؛ چالشی برای مدیریت سازمان‌ها و مراکز درمانی
شفاف نبودن حدود اختیارات و مسئولیت‌های تصمیم‌گیری می‌تواند به کندی فرآیندهای مدیریتی و افزایش ارجاع امور به مدیران ارشد منجر شود. گزارشی در روزنامه دنیای اقتصاد با بررسی مفهوم «حقوق تصمیم‌گیری»، بر ضرورت تعیین دقیق مسئولیت‌ها، حدود اختیارات و سازوکار پاسخگویی در سازمان‌ها تأکید کرده است.
به گزارش نبض سلامت، در گزارشی با عنوان «معماری حقوق تصمیم‌گیری در سازمان‌های امروز» به قلم آرزو ابراهیمی، مسئله اصلی تصمیم‌گیری در بسیاری از سازمان‌ها نه کمبود اطلاعات، بلکه مشخص نبودن مرجع تصمیم‌گیری نهایی عنوان شده است.
بر اساس این گزارش، ممکن است ساختار سازمانی و جایگاه مدیران به‌روشنی تعریف شده باشد، اما در عمل بخش قابل‌توجهی از تصمیم‌ها همچنان به بالاترین سطح مدیریتی ارجاع شود؛ وضعیتی که می‌تواند فرآیند تصمیم‌گیری را با کندی مواجه کند.
حقوق تصمیم‌گیری؛ فراتر از تفویض اختیار
در این گزارش، مفهوم «حقوق تصمیم‌گیری» (Decision Rights) به معنای مشخص بودن فرد تصمیم‌گیرنده نهایی، افراد مورد مشورت، مسئول اجرای تصمیم و فرد پاسخگو در برابر نتایج آن معرفی شده است.
بر این اساس، سازمان‌ها برای مدیریت مؤثر تصمیم‌های مهم و پرتکرار باید پنج موضوع را مشخص کنند: مرجع تصمیم‌گیری نهایی، افراد مورد مشورت، مسئول اجرا، شاخص‌های ارزیابی نتیجه و شرایط ارجاع تصمیم به سطوح بالاتر.
ضرورت تعیین حدود اختیارات مدیران
گزارش نبض سلامت تأکید می‌کند که تعیین حدود اختیارات نباید صرفاً بر اساس جایگاه افراد در ساختار سازمانی انجام شود.
میزان ریسک، آثار مالی، اهمیت راهبردی و امکان بازگشت از تصمیم نیز باید در تعیین سطح اختیار نقش داشته باشند.
در این چارچوب، تمرکز بیش از اندازه تصمیم‌ها در مدیریت ارشد می‌تواند به ایجاد گلوگاه مدیریتی منجر شود. در مقابل، واگذاری اختیارات بدون ضوابط مشترک نیز ممکن است هماهنگی میان واحدهای سازمانی را کاهش دهد.
تناسب اختیار و پاسخگویی در مدیریت
یکی دیگر از محورهای این گزارش، ضرورت تناسب میان اختیارات و مسئولیت‌های مدیران است.
بر این اساس، مدیری که در برابر نتایج عملکرد یک واحد پاسخگوست، باید متناسب با مسئولیت خود به اطلاعات، منابع و اختیارات لازم نیز دسترسی داشته باشد.
همچنین بازبینی دوره‌ای تصمیم‌های مهم می‌تواند به شناسایی مشکلات ساختار مدیریتی و اصلاح فرآیندها کمک کند.
اصلاح ساختار تصمیم‌گیری از کجا آغاز شود؟
در این گزارش پیشنهاد شده است سازمان‌ها برای اصلاح سازوکار تصمیم‌گیری، ابتدا تعدادی از تصمیم‌های مهم، پرتکرار و پرهزینه را شناسایی کنند.
برای نمونه، می‌توان ۱۰ تصمیم کلیدی را انتخاب و برای هرکدام، مسئول تصمیم‌گیری، حدود اختیار، شاخص ارزیابی و شرایط ارجاع را مشخص کرد.
پس از اجرای آزمایشی، شاخص‌هایی مانند زمان تصمیم‌گیری، تعداد ارجاع‌ها و کیفیت نتایج بررسی می‌شوند تا در صورت نیاز، حدود اختیارات اصلاح شود.
اهمیت موضوع برای مدیریت مراکز سلامت
مباحث مطرح‌شده در این گزارش از منظر مدیریت سازمانی، برای مدیران بیمارستان‌ها، مراکز درمانی و مجموعه‌های فعال در حوزه سلامت نیز قابل توجه است.
شفافیت در حدود اختیارات، تفکیک مسئولیت‌ها و تعیین سازوکار پاسخگویی می‌تواند مبنایی برای بررسی و بهبود فرآیندهای مدیریتی این مراکز باشد.
نبض سلامت در پایان تأکید می‌کند که نقش مدیرعامل، تصمیم‌گیری درباره تمامی امور سازمان نیست، بلکه طراحی ساختاری است که در آن محل تصمیم‌گیری، حدود اختیار و مسئولیت پاسخگویی به‌درستی مشخص شده باشد.
خبرهای مرتبط
پرزنتیسم در میان تکنسین‌های اورژانس تهران؛ حضور در محل کار با وجود بیماری در سطح متوسط است
نتایج یک پژوهش چندمرکزی روی ۴۳۲ تکنسین اورژانس پیش‌بیمارستانی در استان تهران نشان می‌دهد «پرزنتیسم» یا حضور در محل کار با وجود بیماری و کاهش توان کاری، در میان این نیروها در سطح متوسط قرار دارد؛ در مقابل، بیش از ۸۰ درصد شرکت‌کنندگان از تاب‌آوری بالایی برخوردار بوده‌اند.
داروی خوراکی جدید، اثربخشی ایمونوتراپی سرطان را افزایش داد؛ حذف کامل تومورها در مدل‌های حیوانی
پژوهشگران دانشگاه میشیگان با استفاده از یک متابولیت طبیعی تولیدشده توسط باکتری‌های روده، نانوداروی خوراکی جدیدی توسعه داده‌اند که با تقویت عملکرد سلول‌های T، اثربخشی ایمونوتراپی سرطان را در مدل‌های حیوانی افزایش داده است؛ ترکیب این دارو با مهارکننده‌های نقاط وارسی ایمنی در برخی مدل‌های موشی به حذف تومورها و ایجاد حافظه ایمنی بلندمدت منجر شد.
کشف مسیر توقف‌ناپذیری سلول‌های سرطانی با شناسایی یک پروتئین
پژوهشگران با استفاده از ماهی گورخری (Zebrafish)، دو عامل کلیدی را شناسایی کرده‌اند که سلول‌های نابالغ خونی برای تبدیل‌شدن به گلبول‌های سفید بالغ به آن‌ها نیاز دارند. این کشف می‌تواند با وادارکردن سلول‌های سرطانی به بلوغ و سپس مرگ طبیعی راهی جدید برای درمان سرطان خون فراهم کند.